Nguyên nhân trong các vụ tai nạn giao thông đường thủy chủ yếu là do vi phạm quy tắc tránh vượt, chở quá tải trọng, quá số người cho phép, thiếu trang thiết bị an toàn. Bên cạnh đó còn do buông lỏng trong tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật và quản lý Nhà nước về an toàn giao thông (ATGT) đường thủy ở một số địa phương; đồng thời quy định hiện hành về chế tài xử phạt đối với hành vi vi phạm quy định ATGT đường thủy còn chưa đủ sức răn đe, đặc biệt là hành vi vi phạm quy định về trang thiết bị an toàn đối với phương tiện dân sinh, phương tiện nhỏ khi tham gia giao thông đường thủy; chưa có chế tài xử phạt đối với hành vi không mặc áo phao cứu sinh hoặc không mang dụng cụ nổi cứu sinh khi tham gia giao thông trên phương tiện dân sinh, phương tiện nhỏ; tình trạng phương tiện dân sinh tự đóng, không theo quy chuẩn kỹ thuật, không có thử nghiệm và kiểm định về ATGT, được người dân sử dụng để đi lại, sản xuất phục vụ đời sống còn khá phổ biến; người điều khiển phương tiện thiếu kiến thức về an toàn.

Để ngăn ngừa, hạn chế các vụ tai nạn giao thông đường thủy, đặc biệt là trong mùa mưa bão sắp tới, Ủy ban ATGT Quốc gia vừa ban hành Công văn số 175/UBATGTQG về việc tăng cường công tác bảo đảm trật tự ATGT đường thủy nội địa. Theo đó, Chủ tịch UBND tỉnh kiêm Trưởng ban ATGT tỉnh, thành phố và Cục trưởng Cục Cảnh sát giao thông, Cục Đường thủy nội địa Việt Nam, Cục Đăng kiểm Việt Nam cần tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về giao thông đường thủy nội địa, trong đó chú trọng tuyên truyền trên hệ thống thông tin đại chúng và thông tin cơ sở những quy định về điều kiện hoạt động của phương tiện, người điều khiển phương tiện thủy; quy định về trang bị và sử dụng áo phao cứu sinh, dụng cụ nổi cứu sinh cá nhân trên phương tiện vận tải hành khách ngang sông và các phương tiện thô sơ, phương tiện thủy loại nhỏ; quy định về bảo đảm trật tự ATGT trong hoạt động vận tải khách du lịch bằng phương tiện thủy... nhằm nâng cao ý thức chấp hành cho người dân khi tham gia giao thông đường thủy; thông tin hướng dẫn và tổ chức cho các chủ phương tiện thô sơ, phương tiện thủy loại nhỏ ký cam kết sử dụng phương tiện thủy đúng quy định; khi chở người phải có đủ chỗ ngồi ổn định, an toàn và đủ dụng cụ cứu sinh tương ứng với số người trên phương tiện; không chở quá số người quy định; người đi trên phương tiện phải mặc áo phao cứu sinh hoặc mang dụng cụ nổi cứu sinh.

Bên cạnh đó, Trưởng ban ATGT các tỉnh, thành phố cần tăng cường tuần tra kiểm soát, xử lý nghiêm những hành vi vi phạm quy định pháp luật về trật tự ATGT đường thủy nội địa đối với phương tiện, thuyền viên, người lái phương tiện, cảng, bến thuỷ nội địa; tập trung xử lý nghiêm các vi phạm đối với phương tiện không có động cơ trọng tải toàn phần từ 01 - 15 tấn hoặc có sức chở từ 05 - 12 người, phương tiện có động cơ công suất máy chính dưới 05 sức ngựa hoặc có sức chở dưới 05 người, hành vi chở quá số người được phép chở trên phương tiện, không hướng dẫn, sắp xếp hành khách ngồi trên phương tiện và sử dụng áo phao, dụng cụ nổi...; đẩy mạnh thực hiện Cuộc vận động xây dựng phong trào “Văn hóa giao thông với bình yên sông nước” trên tất cả các tuyến, địa bàn đường thủy trọng điểm; xây dựng và phát triển các mô hình văn hóa như đoạn, tuyến sông văn hóa - an toàn, cụm cảng, bến văn hóa, văn minh - an toàn, khu dân cư, xóm làng an toàn...; tiếp tục đẩy mạnh thực hiện công tác phối hợp liên ngành bảo đảm trật tự ATGT đường thủy nội địa giữa lực lượng Cảnh sát giao thông, Đường thủy nội địa Việt Nam, Đăng kiểm Việt Nam...

Ngoài ra, Cục Đường thủy nội địa Việt Nam chủ động phối hợp với các cơ quan liên quan khẩn trương nghiên cứu, hoàn thiện quy định pháp luật về bảo đảm trật tự ATGT đường thủy...

N.Q