Kết quả của phong trào thi đua đã có những đóng góp quan trọng làm thay đổi diện mạo nông thôn: Hạ tầng kinh tế - xã hội tiếp tục được đầu tư cải tạo, nâng cấp và làm mới tương đối đồng bộ; nhiều mô hình phát triển sản xuất có hiệu quả được nhân rộng; giáo dục - đào tạo phát triển ổn định vững chắc; hoạt động văn hóa - thể dục, thể thao ngày càng phát triển cả về số lượng cũng như chất lượng; môi trường nông thôn được cải thiện theo hướng sáng - xanh - sạch - đẹp; hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh; an toàn, an ninh, trật tự an toàn xã hội ở nông thôn luôn được ổn định. Qua đó đã tạo cho nông thôn trong tỉnh một diện mạo văn minh, văn hóa, sản xuất phát triển, đời sống Nhân dân được nâng cao. Các xã, huyện trong tỉnh đã và đang triển khai xây dựng NTM nâng cao hướng tới nô NTM kiểu mẫu. 

Đến nay, toàn tỉnh có 97/122 số xã được công nhận đạt chuẩn NTM, có 02 đơn vị cấp huyện hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM là thị xã Ba Đồn; thành phố Đồng Hới; có 17/97 xã công nhận đạt chuẩn NTM nâng cao; 06/97 xã đạt chuẩn NTM kiểu mẫu.

Tuy nhiên, việc nhân rộng các mô hình, giải pháp còn hạn chế, hình thức tuyên truyền chưa đa dạng, sự chênh lệch giữa thu nhập thành thị và nông thôn vẫn lớn; ô nhiễm môi trường nông thôn chưa được giải quyết triệt để, chưa phát huy được hết tiềm năng của địa phương; phong trào thi đua một số cơ quan, đơn vị, địa phương triển khai chưa sâu rộng, có chiều sâu, chưa huy động được sự tham gia tích cực của các tầng lớp Nhân dân…

Nguyên nhân khách quan ảnh hưởng đến phong trào là do nguồn kinh phí thực hiện Chương trình còn rất hạn chế so với mục tiêu, nhiệm vụ; nguồn nhân lực có kỹ thuật chuyên ngành bị thiếu hụt; các xã có điều kiện kinh tế - xã hội không đều nhau, xã miền biển, bãi ngang còn nhiều khó khăn nên càng về sau Chương trình mục tiêu Quốc gia càng khó khăn hơn; chất lượng đời sống, thu nhập của người dân không đồng đều, khoảng cách giàu nghèo ngàng càng cao; hình thức tuyên truyền về nội dung phong trào thi đua chưa thật sự phong phú, đa dạng nên phần nào cũng còn hạn chế đến hiệu quả thực hiện Chương trình.

Bên cạnh đó, một số nguyên nhân chủ quan, đó là: Việc đánh giá thực trạng, mức độ đạt chuẩn tiêu chí tại một số xã chưa sát thực tế, ảnh hưởng lớn đến việc xác định nội dung, công việc và lộ trình thực hiện. Thực tế triển khai xây dựng NTM tại các địa phương cho thấy, sinh kế người dân nông thôn, giải quyết việc làm, bảo hiểm y tế, chăm sóc sức khỏe Nhân dân vẫn chưa có những giải pháp căn cơ, bền vững. Một số xã vẫn chưa phát huy tích cực vai trò của cộng đồng dân cư trong tổ chức sản xuất, phát triển kinh tế nông thôn...

Để nâng cao chất lượng phong trào thi đua trong thời gian tới, các cấp, ngành, đơn vị, địa phương tăng cường sự lãnh đạo chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền các cấp trong tổ chức thực hiện phong trào thi đua, huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị và tầng lớp Nhân dân tham gia thực hiện theo nhiệm vụ, kế hoạch đề ra. Công tác chỉ đạo triển khai phong trào thi đua phải thực hiện đồng bộ, toàn diện đối với tất cả địa phương, cơ quan, đơn vị, toàn thể Nhân dân trên địa bàn tỉnh; đồng thời xác định tổ chức, thực hiện phong trào thi đua là nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên trong kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội xây dựng kế hoạch cụ thể, phù hợp với điều kiện thực tế của từng địa phương, cơ quan, đơn vị.

Mặt khác, các cơ quan, đơn vị, địa phương kịp thời cụ thể hóa cơ chế, chính sách của Trung ương để nghiên cứu ban hành chính sách riêng của địa phương, góp phần nâng cao hiệu quả, tránh lãng phí nguồn lực; hoàn thiện bộ tiêu chí xã NTM, NTM nâng cao, kiểu mẫu (tiêu chí Trung ương giao tỉnh tự quy định cho phù hợp với tình hình thực tế), tiêu chí thôn, bản NTM kiểu mẫu, tiêu chí vườn mẫu áp dụng trên địa bàn tỉnh, phù hợp với từng vùng trong tỉnh.

Song song với đó, nhằm xây dựng nông thôn mới đi vào chiều sâu và hiệu quả, các cơ quan, đơn vị, địa phương tiếp tục đầu tư có trọng tâm trọng điểm, chú trọng đẩy mạnh hình thức xã hội hóa đầu tư, huy động tối đa nguồn vốn của tổ chức, doanh nghiệp và Nhân dân trong, ngoài tỉnh cho NTM; tranh thủ nguồn tài trợ từ tổ chức chính phủ, phi chính phủ để tăng nguồn lực cho xây dựng NTM; bố trí hợp lý nguồn lực từ nguồn ngân sách địa phương giúp hỗ trợ cho địa phương đạt chuẩn NTM, NTM kiểu mẫu, phát triển sản phẩm OCOP; hỗ trợ phát triển sản xuất theo hướng liên kết, ứng dụng công nghệ cao, hữu cơ... 

Ngoài ra, các cơ quan, đơn vị, địa phương tiếp tục tăng cường thanh tra, kiểm tra, giám sát, đánh giá việc thực hiện Chương trình ở các cấp, các ngành; kịp thời khen thưởng những tổ chức, cá nhân làm tốt, đồng thời có biện pháp phòng ngừa, kịp thời ngăn chặn biểu hiện tiêu cực, lãng phí, xử lý nghiêm vi phạm trong quá trình thực hiện Chương trình chính quyền các cấp, nhất là vai trò người đứng đầu.

Minh Huyền