Theo báo cáo của Sở Tư pháp, trong 05 năm, toàn tỉnh đã tổ chức 1.090 hội nghị hưởng ứng Ngày Pháp luật cho hơn 130.000 lượt người tham dự với nội dung tập trung tuyên truyền nội dung, ý nghĩa của Ngày Pháp luật và phổ biến, quán triệt một số luật, bộ luật quan trọng được Quốc hội thông qua như Bộ Luật Hình sự năm 2015, Bộ Luật Dân sự năm 2015, Luật Trưng cầu ý dân năm 2015, Luật Tiếp cận thông tin năm 2016…. Trên cơ sở đó, cơ quan, đơn vị, địa phương tổ chức Ngày Pháp luật cho các đối tượng bằng nhiều hình thức đa dạng, phong phú phù hợp với thực tiễn; đồng thời lồng ghép tổ chức Ngày Pháp luật vào hoạt động tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật hàng năm với 39.133 hội nghị, cuộc họp, buổi nói chuyện tuyên truyền, phổ biến, quán triệt văn bản pháp luật cho 4.084.710 lượt người; lồng ghép trong thực hiện 60 Chuyên mục Pháp luật và Đời sống; thực hiện 1.919 lượt tuyên truyền trên chuyên trang, chuyên mục báo, tạp chí, Đài Phát thanh - Truyền hình với nội dung hưởng ứng Ngày Pháp luật và phổ biến nội dung chính sách pháp luật mới, tư vấn, định hướng khởi nghiệp, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, phòng, chống tham nhũng và nội dung pháp luật người dân quan tâm; mua, cấp phát 102.107 cuốn sách, in ấn, phát hành 278.000 tài liệu pháp luật; in ấn, phát hành tờ gấp tuyên truyền, pa nô, áp phích, băng rôn, bạt khổ lớn treo ở Sân vận động tỉnh, ở một số ngã tư, trục đường chính trên địa bàn thành phố Đồng Hới và phát cho các địa phương để tuyên truyền cổ động về Ngày Pháp luật hàng năm.

Trong 05 năm, nhiều hội thi, cuộc thi tìm hiểu kiến thức pháp luật đã tạo được sức lan tỏa trong việc tuyên truyền PBGDPL như: Cuộc thi “Tìm hiểu pháp luật trong lĩnh vực an toàn giao thông”, Hội thi “Hòa giải viên giỏi”, Cuộc thi “Tìm hiểu luật Biên giới Quốc gia” “Tìm hiểu Luật Phòng, chống bạo lực gia đình”, “Nông dân tìm hiểu pháp luật trong lĩnh vực đất đai”, “Tìm hiểu Bộ Luật lao động năm 2012”… Đặc biệt, Cuộc thi viết “Tìm hiểu Hiến pháp Nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam” thu hút 53 đơn vị trên địa bàn toàn tỉnh tham gia, với số lượng 67.766 bài dự thi đã đem lại hiệu quả tích cực trong việc nâng cao hiểu biết, ý thức chấp hành pháp luật của cán bộ và Nhân dân trong toàn tỉnh.

Thực hiện Quyết định 06/2010/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về xây dựng và khai thác Tủ sách pháp luật, tỉnh đã chỉ đạo hướng dẫn các cơ quan, đơn vị, địa phương triển khai xây dựng mới và củng cố, bổ sung cho Tủ sách pháp luật đã xây dựng. Đến nay, toàn tỉnh đã có trên 2.375 Tủ sách pháp luật, trong đó 820 tủ sách ở xã, phường, thị trấn; 1.555 tủ sách ở các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp; nhiều địa phương đã xây dựng tủ sách đến tận thôn, bản, tiểu khu. Thông qua đó đã phát huy hiệu quả tích cực trong việc tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật, đặc biệt là các địa bàn vùng sâu, vùng xa.

Cùng với đó, công tác hòa giải ở cơ sở được chú trọng và trở thành một kênh phổ biến, giáo dục pháp luật quan trọng trong việc giải quyết các mâu thuẫn, tranh chấp nhỏ trong cộng đồng dân cư nhằm hạn chế tối đa việc khiếu kiện đến cơ quan Nhà nước, khiếu kiện vượt cấp và kéo dài. Đến nay, toàn tỉnh có 1.336 tổ hòa giải với 9.029 hòa giải viên. Trong 05 năm, các tổ hòa giải, hòa giải viên trên địa bàn tỉnh đã tiến hành thụ lý hòa giải 9.195 vụ việc, trong đó hòa giải thành 8.283 vụ việc, đạt tỷ lệ: 90,1%.

Mặt khác, hoạt động tuyên truyền, PBGDPL thông qua các câu lạc bộ cũng được phát huy hiệu quả. Toàn tỉnh hiện có 614 Câu lạc bộ: “Phụ nữ với pháp luật”; “Nông dân với pháp luật”; “Thanh niên với pháp luật”, “An toàn giao thông”, “Tuổi trẻ với pháp luật”… Thời gian qua, các câu lạc bộ cũng đã lựa chọn hình thức và nội dung phổ biến, giáo dục pháp luật phù hợp với từng thời điểm, đối tượng, địa bàn nhằm nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền ở cơ sở. Một số mô hình mới như “Ngày hội an toàn giao thông”, “Ngày tư vấn pháp luật và trợ giúp pháp luật miễn phí” của Công an tỉnh, “Địa chỉ tin cậy và đội phản ứng nhanh” của Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh cũng đã phát huy được hiệu quả tích cực trong hoạt động tuyên truyền, PBGDPL.

Phát huy hiệu quả của hình thức tuyên truyền PBGDPL, định kỳ hàng tháng, Sở Tư pháp với trách nhiệm là cơ quan thường trực của Hội đồng Phối hợp PBGDPL tỉnh đã biên soạn tài liệu để các địa phương tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật trên hệ thống loa truyền thanh cấp xã. Các chuyên đề được biên soạn ngắn gọn, cung cấp những thông tin hữu ích, thiết thực, gắn trực tiếp với nhu cầu tìm hiểu pháp luật của người dân, qua đó giúp cho người dân hiểu được các quy định của pháp luật, nâng cao được ý thức chấp hành pháp luật và giúp vận dụng thiết thực quy định pháp luật vào thực tiễn cuộc sống.

Bên cạnh những kết quả đã đạt được, sau 05 năm triển khai thực hiện Ngày Pháp luật, ý thức trách nhiệm của một số cơ quan, đơn vị về công tác PBGDPL chưa cao ; nhận thức pháp luật của một bộ phận cán bộ, Nhân dân vẫn hạn chế ; công tác chỉ đạo, lãnh đạo ở một số cơ quan, đơn vị, địa phương thiếu tích cực, toàn diện. Một số, ngành, địa phương chưa xây dựng kế hoạch cụ thể cho từng đợt tuyên truyền. Sự phối hợp giữa một số ngành, địa phương chưa thường xuyên, chặt chẽ. Số lượng văn bản cần tuyên truyền quá nhiều, lại phức tạp, thiếu ổn định nên việc tuyên truyền còn dàn trải…

Thời gian tới, tỉnh tiếp tục chỉ đạo, đôn đốc các ngành, địa phương phát huy trách nhiệm của người đứng đầu các cơ quan, đơn vị, địa phương quan tâm hơn nữa đến công tác PBGDPL, thực hiện nghiêm túc, có hiệu quả Ngày Pháp luật, nâng cao năng lực chất lượng nguồn nhân lực phụ trách; quan tâm trang bị thêm cơ sở vật chất, phương tiện, tạo điều kiện thuận lợi cho đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật thực hiện nhiệm vụ; phát huy tính tích cực chủ động trong phối hợp thực hiện tốt nhiệm vụ PBGDPL, triển khai Ngày Pháp luật; đồng thời chú trọng đào tạo, nâng cao năng lực, kỹ năng đội ngũ làm công tác PBGDPL, trong đó đặc biệt chú trọng việc định hướng nội dung PBGDPL thường xuyên cho đội ngũ này.

Bên cạnh đó, tỉnh sẽ tiếp tục đổi mới nội dung, hình thức tổ chức Ngày Pháp luật gắn với hoạt động triển khai công tác PBGDPL; lựa chọn nội dung tuyên truyền phù hợp sát thực với từng nhóm đối tượng ; duy trì hình hình thức triển khai Ngày Pháp luật đã đạt hiệu quả, đồng thời không ngừng đổi mới đa dạng và vận dụng linh hoạt hình thức mới; lồng ghép triển khai Ngày Pháp luật với các hoạt động sinh hoạt chính trị, văn hóa, văn nghệ, thông qua câu lạc bộ, chi hội, tổ chức cộng đồng... tăng cường kiểm tra công tác PBGDPL và triển khai Ngày Pháp luật; duy trì thường xuyên chế độ thông tin, báo cáo; thực hiện tốt công tác thi đua, khen thưởng về công tác này; kịp thời đăng tải các văn bản quy phạm pháp luật, đề cương tuyên truyền pháp luật trên trang/cổng thông tin điện tử để thuận tiện cho việc khai thác, sử dụng...

Với những kết quả đạt được sau 05 năm thực hiện, Ngày Pháp luật đã góp phần nâng cao nhận thức của lãnh đạo các cấp, ngành, địa phương về vị trí, vai trò của pháp luật và công tác PBGDPL, qua đó tạo được sự chuyển biến mạnh mẽ về chất lượng, hiệu quả hoạt động, đồng thời nâng cao ý thức tự giác, tôn trọng, nghiêm chỉnh chấp hành pháp luật của cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và tầng lớp Nhân dân trong việc thực hiện nhiệm vụ chính trị, nhiệm vụ phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh, quốc phòng của tỉnh.

Minh Huyền